Khách mua nhà giao 20 lượng vàng, sững sờ phát hiện người bán không phải chủ nhà

Giao 20 lượng vàng mới biết người bán không phải chủ nhà

Theo trình bày của ông K. (ngụ TPHCM), năm 2001, ông biết ông T. rao bán một căn nhà tại TPHCM. Hai bên thỏa thuận giá mua bán là 115 lượng vàng SJC, trong đó ông T. cam kết lo toàn bộ thủ tục giấy tờ để sang tên cho ông K.

Tháng 8/2001, ông K. và ông T. ký giấy mua bán nhà. Ngay sau đó, ông K. giao 2 đợt, tổng cộng 20 lượng vàng SJC, cho vợ chồng ông T. Theo thỏa thuận, 95 lượng còn lại sẽ được ông K. thanh toán khi hoàn tất thủ tục công chứng.

Sau khi giao vàng, ông K. tìm hiểu thông tin quy hoạch và phát hiện căn nhà nằm trong khu vực có quy hoạch lộ giới, khiến diện tích đất còn được sử dụng chỉ khoảng 38,69m2.

Cho rằng thông tin này không phù hợp với giấy mua bán, trong đó thể hiện căn nhà có diện tích được công nhận 132m2, ông K. đề nghị ông T. bán nhà cho người khác và hoàn trả số vàng đã nhận.

Đáng chú ý, căn nhà trên thực tế thuộc sở hữu của vợ chồng ông H. Hai người cho biết không trực tiếp giao dịch với ông K. và không biết việc ông T. đứng ra bán căn nhà.

Theo ông T., trước đó vợ chồng ông đã giao 20 lượng vàng để đặt cọc mua căn nhà này. Tuy nhiên, sau khi biết trong nhà từng xảy ra sự việc khiến vợ ông lo sợ, hai bên thống nhất không tiếp tục mua. Ông T. sau đó được nhờ đứng ra bán lại căn nhà để thu hồi số vàng đã đặt cọc.

Ông T. cho rằng giao dịch với ông K. không thực hiện được do bên mua không tiếp tục mua nhà. Theo ông, nếu bên mua từ chối giao kết thì phải chịu mất tiền đặt cọc. Tuy nhiên, vì tình nghĩa, vợ chồng ông chỉ đồng ý hoàn trả 10 lượng vàng. Tháng 12/2004, ông T. lập giấy xác nhận sẽ trả số vàng này cho ông K. sau khi bán một căn nhà khác.

Không đồng ý chỉ nhận lại 10 lượng vàng, ông K. nhiều lần yêu cầu hoàn trả đủ 20 lượng. Năm 2017, căn nhà mà ông T. cam kết bán để có tiền trả ông K. đã được bán, nhưng ông K. vẫn không nhận được khoản tiền này. Năm 2018, ông khởi kiện, yêu cầu vợ chồng ông T. trả 20 lượng vàng SJC và 160 triệu đồng tiền thiệt hại do bị chiếm dụng vốn.

Không phải chủ nhà, không có cơ sở giữ 10 lượng vàng

Xét xử sơ thẩm, TAND quận Bình Thạnh (nay là TAND khu vực 5 – TPHCM) chấp nhận một phần yêu cầu của ông K., buộc vợ chồng ông T. liên đới trả 1,5 tỷ đồng, tương đương 20 lượng vàng SJC theo giá tại thời điểm xét xử. Tòa không chấp nhận yêu cầu bồi thường 160 triệu đồng.

Sau đó, vợ chồng ông T. kháng cáo, cho rằng tranh chấp thực chất phát sinh từ hợp đồng đặt cọc và đã hết thời hiệu khởi kiện. Ông T. đề nghị hủy án sơ thẩm, đình chỉ giải quyết vụ án và cho rằng việc xác định giá trị 20 lượng vàng chưa phù hợp.

Tại phiên phúc thẩm, TAND TPHCM nhận định 20 lượng vàng SJC ông K. giao cho vợ chồng ông T. thuộc quyền sở hữu của ông K. Dù giao dịch mua bán nhà không tiếp tục thực hiện, vợ chồng ông T. vẫn chưa hoàn trả đầy đủ số vàng đã nhận.

Đặc biệt, tháng 12/2004, ông T. đã lập giấy biên nhận và giấy cam kết trả nợ, thể hiện nghĩa vụ hoàn trả số vàng cho ông K. khi bán căn nhà khác. Căn nhà này được bán năm 2017, sau đó ông K. khởi kiện vào năm 2018. Do đó, Tòa phúc thẩm xác định yêu cầu khởi kiện vẫn còn thời hiệu.

Tòa cũng bác lập luận cho rằng ông K. tự ý chấm dứt giao dịch nên mất tiền đặt cọc. Theo HĐXX, ông T. không phải chủ sở hữu căn nhà nhưng vẫn đứng ra nhận mình là chủ sở hữu, thỏa thuận giá và lập giấy mua bán, khiến ông K. tin tưởng giao 20 lượng vàng. Vì vậy, việc ông T. cho rằng 10 lượng vàng còn lại là tiền phạt cọc không có cơ sở.

(Tham khảo Bản án số 547/2024/DS-PT ngày 18/6/2024 của TAND TPHCM)